Fakty i mity o spa & wellness

Już w starożytności wyjeżdżano z dużych metropolii do mniejszych i spokojniejszych miejsc w celu zażywania kąpieli. Szczególnie aktywni w tej kwestii byli Rzymianie. Samo zresztą słowo spa pochodzi od rzymskiego sformułowania „sanus per aquam”, czyli „zdrowie przez wodę”. W starożytnym Rzymie bardzo popularne było bywanie w łaźniach. Zażywano w nich kąpieli wodnych i parowych, można było także skorzystać z masaży. Lecznicze właściwości wód odkryto jednak dopiero w XIX wieku. Lekarze zalecali wówczas pacjentom wyjazdy do miejscowości o sprzyjającym zdrowiu klimacie. Wyjeżdżali zamożni i ci z mniej zasobnymi portfelami. Poddawali się wodnym kuracjom i oddychali świeżym powietrzem. Dzisiaj także, choć w bardziej nowoczesnym wydaniu, korzysta się ze dobroczynnych właściwości wód. Polska staje się zagłębiem obiektów spa. W 2012 roku było ich 600, z czego jedna trzecia prowadzona była przez hotelarzy.

Dla ciała i ducha

Moda na zabiegi spa & wellness, które znaleźć można obecnie w ofercie wielu hoteli, przywędrowała do Polski z Europy Zachodniej w latach 90. W obliczu pędzącego świata, życia w permanentnym stresie i ciągłym przemęczeniu, cieszą się rosnącą popularnością. W gabinetach spa & wellness można skorzystać z zabiegów pielęgnacyjnych, relaksacyjnych, wspomagających zdrowie, poprawiających urodę. Wiele z nich wykorzystuje działanie wody, inne ziół czy relaksacyjnej mocy zapachów. Celem zabiegów jest wpłynięcie na ciało, psychikę, poprawienie samopoczucia. Uzyskaniu tego efektu sprzyja lokalizacja ośrodków spa. Najczęściej usytuowane są w urokliwych, oddalonych od dużych aglomeracji miejskich, hotelach. Można wybrać się do nich na pojedynczy zabieg lub spędzić więcej czasu, korzystając z zabiegów i całego kompleksu wellness, w skład którego wchodzą baseny, sauny, jacuzzi.

Sauna nie dla każdego

W każdym instytucie spa & wellness znajduje się kompleks saun. Regularne korzystanie z sauny redukuje stres i zmęczenie, wpływa też na wygląd skóry. Ciepło sauny aktywizuje układ krążenia. Dochodzi do rozszerzenia naczyń krwionośnych, czynność serca przyspiesza. Lepsze ukrwienie powoduje, że mamy więcej energii. Rozgrzany organizm produkuje też więcej endorfin – hormonu szczęścia, i pobudza do działania układ odpornościowy. Kąpiel w saunie znacząco wpływa na urodę. Z potem wydalane są z organizmu toksyny i zanieczyszczenia skóry. Po wyjściu z sauny skóra jest oczyszczona, lepiej ukrwiona i bardziej gładka. Saunę poleca się przy chorobach reumatycznych, zmianach zwyrodnieniowych stawów, nerwobólach, zaburzeniach przemiany materii, ale tylko po wcześniejszej konsultacji z lekarzem. Faktem jest, że nie każdy może korzystać z tego dobrodziejstwa. Do sauny nie powinny wchodzić osoby z chorobami skóry, cierpiące na nadciśnienie, choroby układu krążenia, nowotwory, cukrzycę, choroby wątroby, płuc, ale też osoby przeziębione i z cerą naczynkową. Unikać sauny powinny również kobiety w ciąży.

W stroju kąpielowym wstęp wzbroniony

Pobyt w saunie ma wiele zalet, ale mitem jest twierdzenie, że przyspiesza odchudzanie. Uczucie lekkości, jakie często towarzyszy po wyjściu z sauny, jest związane z utratą wody. Sauna nie wpływa jednak na spalanie tkanki tłuszczowej, lepiej więc nie stosować jej zamiast diety. Efekt może być mizerny. Prawdą jest natomiast, że nie wolno do sauny wchodzić w stroju kąpielowym. I nie chodzi wyłącznie o filozofię korzystania z łaźni parowych, ale higienę i bezpieczeństwo. Podczas pobytu w saunie pozbywamy się z ciała toksyn, które wraz z potem wnikają w strój kąpielowy. Może to powodować reakcję alergiczną. Stroje kąpielowe, wykonywane ze sztucznych materiałów, nie są przeznaczone do stosowania w wysokich temperaturach. Przebywając w nich w saunie, możemy z jednej strony narazić się na odparzenia, z drugiej poważnie zaszkodzić płucom. Pod wpływem gorąca sztuczny materiał może wydzielać toksyczne substancje. Jeśli wstydzimy się nagości, można owinąć się bawełnianym ręcznikiem.

Relaksują i leczą

W ofercie każdego instytutu spa & wellness znajduje się cała gama masaży. Zwykle relaksacyjnych, ale nieprawdą jest twierdzenie, że masaż relaksacyjny wyłącznie relaksuje. Każdy masaż, o ile jest profesjonalnie wykonany, ma działanie prozdrowotne. Choć w przypadku masażu relaksacyjnego, który jest delikatniejszy niż stricte leczniczy, uzyskujemy przede wszystkim efekt dla ducha niż ciała, to na pewno odczujemy rozluźnienie i odprężenie. Dlatego tak ważne jest, by masaż w gabinecie spa wykonywała osoba wykwalifikowana, która przed przystąpieniem do pracy przeprowadzi dokładny wywiad. Trzeba wiedzieć, że do każdego masażu, także relaksacyjnego, istnieje wiele przeciwwskazań zdrowotnych. – Jest bardzo dużo przeciwwskazań i chorób wykluczających zabiegi, również relaksacyjne. Do najważniejszych, o które zawsze pytam moich pacjentów, należą choroby nowotworowe, tętniaki, żylaki kończyn dolnych, zaburzenia neurologiczne, choroby somatyczne w stanie ostrym i z gorączką, niewyrównane wady serca, wczesne stany pourazowe – wymienia Anna Pitala, masażystka, właścicielka Gabinetu Masażu Anna. – Również stan fizjologiczny, jak ciąża i miesiączka, pozwala na skorzystanie z niektórych tyko rodzajów relaksu. Nie chodzi tu tylko o charakter czy sposób wykonania zabiegu. Pamiętać należy między innymi o tym, że wiele masaży lub „rytuałów piękna” wymaga zastosowania wysokich temperatur oddziaływania na ciało, co nie zawsze jest korzystne w wybranych przypadkach – dodaje masażystka.

Kompetencje najważniejsze

Masażysta zawsze powinien zapytać o stan naszego zdrowia. Jeśli tego nie zrobi, mogą pojawić się podejrzenia, że nie posiada odpowiednich kwalifikacji do wykonania zabiegu. – Bardzo często masaże wykonywane są przez personel, który nie ma umiejętności, uprawnień i kompetencji do wykonywania tego typu usług. Często też firmy kosmetyczne mają w swoich zabiegach „rytuały”, które opierają się na masażu. Nikt jednak nie traktuje tego jako masażu, jako ingerencji i pracy na ludzkim ciele. Przecież to tylko chwile przyjemności… Niestety, takie chwile przyjemności bardzo łatwo przypłacić własnym zdrowiem, a w najbardziej skrajnych przypadkach i życiem. Tylko wykwalifikowane osoby potrafią poprawnie przeprowadzić wywiad z pacjentem i dobrać do niego odpowiedni rodzaj masażu czy też nawet, jeśli zachodzi taka konieczność, odmówić wykonania zabiegu i wyjaśnić dlaczego. Nikt nie powinien się bać zadać pytania o wykształcenie osoby, która będzie nas masowała – technika masażysty czy fizjoterapeuty i poprosić o pokazanie dyplomu. Zawsze pamiętajmy też o tym, że w każdej chwili mamy prawo odmówić. Tylko w taki sposób możemy w pełni bezpiecznie korzystać z każdego rodzaju masażu i relaksować się w trakcie masażu relaksacyjnego – mówi Agnieszka Mikołajczak, prezes zarządu Towarzystwa Masażystów Polskich.

Fotolia_68974257_Subscription_Monthly_XXL

Nie o każdej porze roku

Masażysta powinien także odpowiednio dobrać olejki aromatyczne, stosowane do masażu relaksacyjnego. Mitem jest twierdzenie, że mają one za zadanie jedynie oddziaływać na zmysły. Aromaterapia zaliczana jest do medycyny niekonwencjonalnej. W dosłownym tłumaczeniu oznacza leczenie zapachem. Użycie olejków eterycznych pochodzenia roślinnego w trakcie masażu leczy wiele dolegliwości, m.in. zaburzenia metaboliczne, przemęczenie, nadpobudliwość oraz zbyt duże napięcie nerwowe. Masaż ze specjalnie dobranymi olejkami działa antyseptycznie, dodaje energii i siły, poprawia pamięć i koncentrację, łagodzi bóle mięśni i stawów, a nawet redukuje cellulit. Ale masaże to nie jedyne zabiegi, oferowane w spa. Dużą popularnością cieszą się również zabiegi na twarz. Faktem jest, że wpływają znacząco na poprawę skóry i pomagają w walce ze zmarszczkami. Mitem jest jednak twierdzenie, że z takich zabiegów można korzystać bez żadnych ograniczeń. Są pory roku, które wykluczają wykonywanie niektórych zabiegów. Niebezpiecznym okresem jest wczesna wiosna i lato, aż do jesieni, czyli okres dużego nasłonecznienia. W tym okresie lepiej zrezygnować z peelingów mechanicznych oraz zabiegów przy użyciu lasera np. depilacji. Ekspozycja na słońce po tych zabiegach może prowadzić do reakcji alergicznej, pojawienia się przebarwień, a nawet poparzeń skóry. Lato to natomiast odpowiedni czas na korzystanie z zabiegów nawilżających i relaksujących.

Spa dla każdego?

Pod względem oferty, można powiedzieć, że instytuty spa są dla każdego. Szeroki wybór pozwala na dostosowanie oferty do własnych potrzeb. Trzeba jednak pamiętać, że istnieje szereg przeciwwskazań do korzystania ze spa & wellness. Zwykle informacje dotyczące tego, kto nie może korzystać ze spa, znajdują się w regulaminie konkretnego instytutu. Najczęściej stanowczo odradza się korzystanie ze spa osobom z niektórymi nowotworami, chorym na nadciśnienie, epilepsję, choroby zakaźne skóry, ze świeżymi stanami pourazowymi, ostrymi i podostrymi stanami zapalnymi, osteoporozą, gruźlicą, Nie ze wszystkich zabiegów mogą korzystać też kobiety w ciąży. Jeśli więc chorujemy lub spodziewamy się dziecka, warto wizytę w spa skonsultować z lekarzem prowadzącym. I w żadnym razie przed wejściem do spa nie korzystać z używek. Instytut może odmówić wykonania zabiegów czy wstępu do spa osobom pod wpływem alkoholu i narkotyków.