Wiedza z genów

Z raportu Światowej Organizacji Zdrowia wynika, że na świecie żyje około 1,6 miliarda ludzi z nadwagą lub otyłością (ich wskaźnik BMI przekracza 25). Równie niepokojące są dane, które ujawnia Unicef. Według nich nigdzie w Europie nie przybywa dzieci z nadwagą w tak szybkim tempie, jak dzieje się to ostatnio w Polsce. Problem dotyczy już 17% nastolatków – jest ich 2 razy więcej, niż 10 lat temu. Dorastające pokolenie może się okazać pierwszym, którego długość życia będzie krótsza, niż jego rodziców. Warto zwrócić uwagę, że ostateczna liczba komórek tłuszczowych stabilizuje się wraz z zakończeniem procesu dojrzewania, a ich nadmierny przyrost do tego okresu jest nieodwracalny. Udowodniono, że 53 do 90% dzieci z otyłością stawało się dorosłymi z nadmierną masą ciała.

Uprzedzić przyczyny

Nie ma wątpliwości, że nadmiar tkanki tłuszczowej może potęgować ryzyko wystąpienia chorób sercowo-naczyniowych, cukrzycy typu 2, a nawet niektórych nowotworów. Zapobieganie otyłości zostało sklasyfikowane jako jedno z kluczowych wyzwań współczesnej medycyny. Dzisiaj mamy już bardzo wiele dowodów na to, że istnieje silna zależność między dietą, aktywnością fizyczną, wpływem czynników środowiskowych a genomem człowieka. To między innymi jej przypisuje się odpowiedzialność za różnice w przemianie materii, czy wybory żywieniowe, dokonywane przez poszczególne osoby. Zatem wpływ czynników genetycznych oraz interakcje pomiędzy określonymi składnikami odżywczymi i genomem na nasze zdrowie są nieporównywalnie większe, niż do tej pory sądzono.

Zapobieganie otyłości zostało sklasyfikowane jako jedno z kluczowych wyzwań współczesnej medycyny. Dzisiaj mamy już bardzo wiele dowodów na to, że istnieje silna zależność między dietą, aktywnością fizyczną, wpływem czynników środowiskowych a genomem człowieka.

Ludzki genom

Zainicjowany w 1988 roku „Projekt poznania ludzkiego genomu” (HGP – Human Genome Project) przyczynił się do stworzenia tzw. mapy genomu, która umożliwiła zsekwencjonowanie DNA. Zdobyte dzięki temu informacje stały się milowym krokiem w procesie definiowania uwarunkowań genetycznych wielu chorób, w tym otyłości i jej konsekwencji: miażdżycy, nadciśnienia tętniczego, cukrzycy typu 2 itp. Okazało się na przykład, że pod wpływem jakiegoś składnika znajdującego się w żywności może dojść do zmian w finalnej budowie białka, odpowiedzialnego za ważne procesy zachodzące w organizmie.

Co oznacza np. niekorzystny polimorfizm genu FTO?

Jest równoznaczny z informacją, że osoby, u których wykazano jego obecność, mają większą tendencję przyrostu masy ciała oraz spożywania nieproporcjonalnej w stosunku do zapotrzebowania ilości pokarmu. Pacjenci z takim wariantem genu wymagają większych restrykcji energetycznych oraz aktywności fizycznej dużo intensywniejszej, niż zakładane populacyjnie minimum. Obecność allelu ryzyka wiąże się ze zjawiskiem hiperalimentacji, czyli tendencją do przejadania się. Trudniej im osiągnąć pożądaną masę ciała i charakterystyczne są dla nich wahania masy ciała, jeśli programu żywieniowego nie wspiera ruch.

Świadomość procentuje

Wykazano, że utrata masy ciała w przypadku osób przebadanych genetycznie jest zdecydowanie większa, niż u pacjentów, których nie poddano analizie DNA (np. Genodiet Completo). Znajomość polimorfizmów poszczególnych genów, zwłaszcza tych odpowiedzialnych za otyłość, jest niezwykle ważnym narzędziem, wspierającym kurację odchudzającą zarówno z perspektywy pacjenta, jak i lekarza oraz fizjologa żywienia.

DF Medica Polska_Genodiet_5

Genodiet = zdrowie zapisane w genach

Jedno proste, bezbolesne badanie Genodiet (pobranie fragmentu nabłonka poprzez potarcie patyczkiem wymazowym wewnętrznych stron policzków) pomaga zmodyfikować styl życia oraz opracować najkorzystniejszy dla danego pacjenta program żywieniowy – na bazie informacji zapisanych w jego DNA. Przyczynia się zatem do zindywidualizowanego poradnictwa dietetycznego. Optymalizuje wytyczne służące redukcji masy ciała, wpływa na poprawę stanu zdrowia oraz oddala ryzyko wystąpienia wielu chorób cywilizacyjnych.

O badanie Genodiet Completo pytaj w placówkach DIAGNOSTYKI.

Więcej informacji o badaniu także na www.dfmedica.eu oraz www.diagnostyka.pl

Dr inż. Katarzyna Okręglicka,
Warszawski Uniwersytet Medyczny